İçerik

Akabe Biatları

Akabe Biatları

 Hz. Peygamber hac ve ticaret başta olmak üzere çeşitli vesilelerle Mekke’ye gelenlere İslâm’ı tebliğ ediyordu. Bu tebliğ faaliyetleri arasında Yesrib’den (Medine) gelen kişilerle yaptığı görüşmelerin ayrı bir yeri vardır. Hz. Peygamber nübüvvetin 11. yılı hac mevsiminde (620) Yesrib’den gelen altı kişilik bir grupla Akabe’de görüşmüş ve Hazrec kabilesine mensup bu kişiler İslâm’ı kabul etmişlerdi. Medine’ye döndükten sonra kendi kabilelerinin yanı sıra şehirdeki diğer büyük kabile olan Evs kabilesi arasında da yayılmasını sağlayan Medineli bu ilk Müslümanlar, ertesi yıl hac mevsiminde aynı yerde Hz. Peygamberle buluştular. Nübüvvetin 12. yılı hac mevsiminde (621) onu Hazrecli ikisi Evsli olmak üzere on iki Medineli Müslüman, hiçbir şekilde Allah’a ortak koşmayacaklarına, zina etmeyeceklerine, hırsızlık yapmayacaklarına, çocuklarını öldürmeyeceklerine, birbirlerine iftira atmayacaklarına ve Allah Rasulüne kesin bir şekilde itaat edeceklerine dair söz verip Hz. Peygamber’e biat ettiler. İslâm tarihinde “Birinci Akabe Biatı” olarak isimlendirilen bu hadise, İslâm’ın Mekke dışında yayılıp kökleşmesi için ikinci önemli merhaleyi teşkil etti. Hz. Peygamber, İslâm’ı ve Kur’ân’ı öğretmesi için Mus‘ab b. Umeyr’i bu on iki kişiyle birlikte Yesrib’e gönderdi. Mus‘ab’ın Yesrib’deki faaliyetleri, bir yıl içinde Yesrib’de çok sayıda kişinin Müslüman olmasına vesile olduğu gibi, şehri Hz. Peygamber ve diğer Müslümanlara kucak açmaya da hazır hale getirmişti. Ertesi yıl, yani 622 yılında ikisi kadın yetmiş beş Yesribli Müslüman hac için Mekke’ye geldi. Haccettikten sonra yine Akabe’de gizlice Hz. Peygamberle görüştüler. Yesribliler Hz. Peygamberi şehirlerine davet etmeleri üzerine Allah Rasulü Kur’ân’dan bazı âyetler okudu, onların İslâm’a sımsıkı sarılmaları gerektiğini hatırlattı ve buna teşvik edici mahiyette sözler söyledi. Ardından hicret için gerekli şartları saydı. Hicret ettiği takdirde, kendisini ve Mekkeli bütün müslümanları kendi canları, aileleri ve mallarını korudukları gibi koruyacaklarına, iyi günlerde de sıkıntılı zamanlarda da kendisine itaat edeceklerine, bollukta olduğu gibi darlıkta da mali yardımda bulunacaklarına, iyiliği emredip kötülüklere engel olacaklarına, Hak yolunda kimseden korkup çekinmeyeceklerine dair söz vermelerini istedi. Yesribliler bu şartların hepsini kabul ederek kendisine biat ettiler. İkinci Akabe Biatı olarak bilinen bu görüşmede Hz. Peygamber, Evs ve Hazrecliler arasından kendisiyle irtibat sağlayabilmeleri için temsilciler seçti, Mus‘ab b. Umeyr’i evinde misafir eden Neccâroğulları’ndan Es‘ad b. Zürâre’yi de bu temsilcilerin başkanı tayin etti.